Banu Kazanç – Beslenme ve Diyet Uzmanı

Bahar Alerjik Şikayetlerin En Çok Yaşandığı Mevsimidir

Antioksidan özelliği olan besinler; alerjik reaksiyonlar ile ilişkili inflamasyonu azaltırlar, bağışıklık sistemini kuvvetlendirirler, bahar alerjisi olarak tanımlanan belirtileri en aza indirmeye yardımcı olurlar.

Bahar geliyor toprak yeşermeye ağaçlar çiçeklenmeye başladı. Bu pek çoğumuz için alerji şikâyetlerinin de artacağı döneme girdiğimizin sinyalidir… Ağaçların bıraktığı polenlerin neden olduğu boğaz-damak kaşıntısı, burun akıntısı, tıkanıklığı, hapşırma, kaşınan, kızaran, sulanan gözler, saman nezlesi, astım benzeri nefes alma sorunları şikâyetlerin ortak paydası olarak karşımıza çıkar.

Baharla birlikte havanın ısı ve nem miktarlarında meydan gelen değişiklikler, insan sağlığı için bazı mevsimsel riskleri de beraberinde getirmektedir. Baharın gelmesi ile hava sıcaklıkların değişken özelliği çoğu kez giysilerimize de yansır, sabah ve akşam saatlerinde nispeten serin öğlen saatlerinde ise artan sıcaklıklarla ne giyeceğimizi bilemeyiz. Mevsime uygun giysileri seçerken bazen giydiklerimizin kalın gelip bizi terletmesi; bazen ise ince giyinmek, kişinin üşütmesine yol açabilir.

Hem alerji şikâyetleri hem de üşütüp hasta olmamak için bağışıklık sistemini kuvvetlendiren yiyecekler tüketmeliyiz.  

C vitaminlerinden zengin bir beslenme, bağışıklık sistemini daha güçlü kılar. C vitamini yüksek olan kivi, portakal, biber, maydanoz, yeşil salata yemeye çalışın.

Alerjik şikâyetlerini gidermek için antihistamin etkili ilaçların hafif uyku hali yapmaları gibi istenmeyen etkileri olur. Antihistamin içeren içeriği yüksek besinleri tüketirseniz bu istenmeyen yan etkileri de en aza indirgemiş olursunuz.

Antosiyanin, Kurkumin, Hesperetin ve Kuersetin

Alerjisi olanlar için önerilen antioksidan kaynaklı bitkisel besin içeriklerinin başlıcalarıdır.

Antosiyaninler, olarak bilinen doğal bir anti-inflamatuar özellikler taşıyan fotokimyasalları, çoğunlukla morumsu-kırmızı renkleri ile tanımlayabiliriz. Pancar, çilek, kiraz, ve koyu mor ve kırmızı üzümü örnek olarak verebiliriz.

Kurkumin, güçlü antioksidan, şişkinlik-kızarıklık-iltihap giderici (anti-enflamatuar) bir maddedir. Dekonjestan olarak( burun mukozasındaki damarları büzerek mukozada şişkinliği giderme) alerji belirtilerini azaltmaya yardımcı Anti-inflamatuar etkileri ile önereceğimiz baharatların başında kurkumin içeren köri gelir. Körinin içinde bulunan ve sarı rengi veren zerdeçal iyileştirici etkileri bilinen güçlü bir baharattır. Yemeklerinize, çorbalarınıza, salata soslarına, köri ilave edebilirsiniz.

Hesperidin, antihistaminik özellikleri de alerji ve saman nezlesi için faydalıdır. Yeşil sebzeler hesperidin kaynağıdır. Ayrıca limon ve portakal gibi turunçgillerde,  yüksek oranda özellikle beyaz kısmında bulunur.

Kuersetin. Mevsimsel alerjilerin kaynağı olan histamin maddesinin oluşumunu engeller. Elma ve soğan  mükemmel kaynaklarıdır.  Diğer iyi kaynakları çilek, kara lahana, brokoli,ahududu, fındık  siyah, yeşil veya beyaz çaydır.

Bahar aylarında alerji ve üşütmekten kaynaklanan hastalık etkilerinden korunmak için; sıcak et ve tavuk suları ile yapılmış çorbalar ile bitkisel çayları, sıklıkla tüketmelisiniz. Genel olarak sıcak sıvıların, boğaz ve sinüs tıkanıklığı üzerinde yatıştırıcı etkileri olur.

Bu aylarda alışveriş yaparken aşağıdaki besinleri listenize eklemeyi unutmayın

  • Sarımsak, soğan gibi içinde Kuersetin olan bazı sebzeler de antihistaminik özellikleri ile burun tıkanıklığı için iyi bir seçimdir.
  • Çay veya kahvenin içeriğindeki kafein, taze demlenmiş olması kaydı ile vücutta antihistamin gibi hareket edebilir.
  • Zencefil, kırmızıbiber ve zerdeçal, köri, hardal gibi baharatların da sinüsler ve burundaki mukozayı rahatlatarak, mevsimsel alerjiler üzerideki iyileştirici etkilerini unutmamak gerekir.
  • Biber, Dijon hardalı, taze sarımsak ve turp gibi baharatlı gıdalar sinüslerin temizliği için yardımcıdır.
  • Kapari: Bu bitki antihistamin etkisi ile alerji etkilerini azaltır ayrıca bir tür kimyasal Kuersetin içerir.
  • Yeşil çay, Bu içecek vücutta mukus üretimini azaltıcı etkisi olan  epigallokatekin-3-gallat olarak bilinen bir antioksidan ve Kuersetin içerir. Kahve içmek yerine yeşil çay içmeyi tercih edebilirsiniz.
  • Ahududu, bol miktarda kuersetin bulunur.
  • Isırgan otu, Histamine içeriği ile ısırgan otu alerji belirtilerini hafifletmeye yardımcıdır.
  • Brokoli, alerji giderici, C vitamini açısından yüksekve sinüsleri temizlemek için  önerilen turpgiller ailesinin bir üyesidir.
  • Maydanoz, alerji uyaran histamin salgılanmasını engeller.
  • Kara lahana,saman nezlesi için önerilen başka bir bitkidir.Fitokimyasal olarak ağırlıklı karotenoidler içermesi açısından allerjiye karşı oldukça faydalıdır .Karotenoid  emilimi artırmak için  pişirirdikten sonra zeytinyağı ilave etmelisiniz.
  • Havuç,brokoli.zerdeçal ,bağışıklık sistemini kuvvetlendirmek için karatonoidlerce zengin besinleri tüketmelisiniz.
  • Fındık içeriğindeki magnezyum ve E vitamini ile, bağışıklık sistemini kuvettlendirmeye yardımcıdır.
    Balık, anti-inflamatuar özellikleri ile tanınan omega-3 yağ asitlerinin büyük bir kaynağıdır. Omega-3 alerji ye karşı bağışıklık sistemini geliştirmeye yardımcıdır.
  • Bal; günde 2 çay kaşığı yemeyi deneyin. Bal içindeki polenler vűcutta bağışıklık sistemini kuvvetlendirmeye yardımcı olur, allerji etkilerini hafifletebilir.
  • Ananas; içeriğindeki bromelin , mukusları rahatlatıcı enzim içerir.

Hazırlayan

Banu Kazanç

Beslenme Ve Diyet Uzmanı

Nisan 2015

a